How `social´ is
Turkey?

Hakkımızda

Uluslararası araştırma projesi ´Avrupa bağlamında Türkiye´nin sosyal güvenlik sistemi`, Almanya`da bulunan Bielefeld Üniversitesi Dünya Toplumu Araştırmaları Enstitüsü ile Bilkent Üniversitesi Siyasi Bilimler Bölümü`nde yürütülmektedir. 1 Ocak 2017 tarihi itibariyle başlayan proje, 2019 yılının sonuna dek devam edecektir.

İkinci dünya savaşı sonrası Batılı devletlerin temel kurumu sayılan sosyal güvenlik sistemleri, gayri safi yurtiçi hasılanın %20-30 kısmını kaplamakta ve iş piyasası, sosyo-ekonomik eşitsizlikler, toplumsal cinsiyet, ve devlet, piyasa, sivil toplum arasındaki ilişkiler gibi başlıca sosyal yapıları şekillendirmektedir. Toplumların kendilerini tahayyül etme biçimleri ile ilişkin olan sosyal politika, bir yandan sosyal sözleşmeyi teşkil ederken, diğer yandan da sosyal bütünlüğe dayanak oluşturmaktadır. Buna ek olarak, sosyal politika bir ülkenin uluslararası ekonomik arenada rekabet gücünü de arttırmaktadır. Avrupa Birliği düzeyinde ise, „sosyal Avrupa“ kavramı, Avrupalalılaşmanın ve „Avrupa modeli“nin temel şartı olarak da görülmektedir. Asya ve Avrupa arasında olup gelişen dünya ve ileri sanayi toplumlarının kesişiminde kalan Türkiye ise ya ileri sanayi toplumlarına, ya da gelişmekte olan ülkelere odaklanan karşılaştırmalı refah devleti çalışmalarında pek yer almamıştır.

Almanya ve Türkiye´nin önde gelen sosyal politika araştırmacılarının katıldığı bu proje ise Türkiye`yi karşılaştırmalı refah devleti çalışmalarına dahil etmeyi ve Almanya´da Türkiye çalışmaların kapsamını arttırmayı hedeflemektedir. Türkiye´nin sosyal güvenlik politikalarını refah devleti çalışmaları düzlemine konumlandırırken alandaki çağdaş teoriler ile beraber nicel ve nitel araştırma teknikleri kullanılacaktır. Ayrıca bu proje, işsizlik, sosyal yardım, emeklilik ve sağlık alanlarındaki politikaların siyasal ve ideolojik temellerini incelemektedir. Akademik olarak Türkiye´nin çalışılması, bu alanda şimdiye dek varolan bilgileri zenginleştirip karşılaştırmalı refah devleti araştırmaları analizini geliştirip, orta gelir seviyesi düzeyindeki ülkeler üzerine yapılan küresel araştırmalar alanına katkıda bulunmaktadır.

Türkiye´nin sosyal politikaları hakkında bilgi eksikliği göz önünde tutulduğunda, bu proje akademinin dışında Türkiye´nin toplum yapısı, ekonomisi ve politikası hakkında daha gelişmiş bir anlayışa katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. 1961 Anayasası ile beraber ülkenin kendisini refah devleti olarak tanımlamasına ve devlet harcamalarının üçte birinden fazlasının sağlık ve emeklilik gibi sosyal programlara ayrılmasına rağmen, normalde Avrupa kamuoyu Türkiye’yi refah devleti olarak tahayyül etmemektedir. Buna ek olarak, politik ve yurttaşlık haklarının yanında, sosyal hakların durumu Türkiye´nin Avrupa Birliği´ne kabulü ve Türkiye-Almanya ilişkileri açısından önemli bir konudur. Cevaplanmamış soru ise şudur: Türkiye Avrupa refah devletleri ailesi ile ve „sosyal Avrupa“ ile bağdaştırılabilecek midir?

Bu proje Stiftung Mercator’un ‚Blickwechsel: Çağdaş Türkiye Araştırmaları‘ programı bünyesinde yer almaktadır.

www.blickwechsel-tuerkei.de